تاریخ انتشار خبر: 30 ارديبهشت 1393 - ساعت 04:10:48
عضو هیأت مدیره مجموعه کتابستان نقش نخبگان و افراد تاثیرگذار جامعه در ترویج مطالعه و کتاب‌خوانی را پررنگ عنوان کرد.

عضو هیأت مدیره مجموعه کتابستان نقش نخبگان و افراد تاثیرگذار جامعه در ترویج مطالعه و کتاب‌خوانی را پررنگ عنوان کرد.

محمد حقی عضو هیئت مدیره مجموعه کتابستان در گفت و با خبرگزاری فارس به وضعیت توزیع کتاب و مسائل مرتبط با ترویج کتاب اشاره کرد و کم‌کاری برخی افراد و دستگاه‌ها در معرفی کتاب را یکی از عوامل کمبود میزان مطالعه در کشور عنوان کرد.

محمد حقی عضو هیئت مدیره مجموعه کتابستان در گفت و با  خبرگزاری فارس به وضعیت توزیع کتاب و مسائل مرتبط با ترویج کتاب اشاره کرد و کم‌کاری برخی افراد و دستگاه‌ها در معرفی کتاب را یکی از عوامل کمبود میزان مطالعه در کشور عنوان کرد.

*کتاب در دسترس مردم نیست

حقی به اهمیت در دسترس قرار دادن کتاب در میان مردم اشاره کرد و گفت: اگر چرخه نشر را به صورت کلی که از اجزای مختلفی تشکیل شده در نظر بگیریم، به یک تقسیم بندی اصلی می‌رسیم که شامل تولید، توزیع و ترویج می‌شود. در حال حاضر کتاب‌های فاخری که از سوی جریان‌های انقلابی در حال تولید است با رشد خوبی همراه بوده، هرچند این میزان به نسبت گذشته رشد خوبی داشته ولی نسبت به آن‌چه که باید باشد هنوز فاصله دارد، زیرا ما موضوعات و نیازهای گوناگون در حوزه فرهنگی داریم ولی کالای متناسب با آن را تولید نکرده‌ایم.

وی ادامه داد: باید محصولات فرهنگی تولید شده در این عرصه را به دست مخاطب برسانیم و غیر از این نیست که این محصولات برای مخاطب تولید شده و باید در اختیار مخاطب قرار بگیرد و این نیازمند یک شبکه توزیع متناسب با نیاز مخاطب است. ما در عرصه فرهنگی یک تعداد محصول فاخر و ارزشمند داریم که در دسترس همه نیست، یکی از راه‌هایی که می‌توان کتاب را عمومی کرد در دسترس قرار دادن کتاب در اماکن عمومی و در مکان‌های تردد جدی است.

وی اضافه کرد: این اتفاق از پنج سال پیش همزمان با ماه مبارک رمضان در مترو تهران آغاز شد و کار ویژه‌ای که در آن سال صورت گرفت، این بود که هم کتاب‌های خوب شناسایی شد و هم عده‌ای طلبه که در مقاطع تحصیلی بالایی بودند به کمک جریان کتاب آمدند. مشکلی که در چرخه توزیع کتاب وجود دارد این است کتاب در دسترس مخاطب قرار ندارد و نمی‌تواند آن را ورق بزند و نگاهی بکند. در برگزاری این نمایشگاه‌ها کتاب در دسترس قرار داشت و مردم می‌توانستند کتاب را در دست گرفته و آن را حتی مطالعه بکنند و این از اتفاقات مثبتی بود که در برگزاری این نمایشگاه‌ها روی داد.

*تجربه خاک‌های نرم کوشک مثبت بود

وی به اهمیت ایجاد یک شناخت میان مردم و کتاب نیز پرداخت و گفت: از دیگر تجربیاتی که در این سال‌ها به آن رسیدیم این بود، که هر زمان بین مردم و کتاب یک مراسم شناختی برگزار شود، مردم بهتر به سمت کتاب می‌روند، تجربه خاک‌های نرم کوشک، دا و ... تجربه مثبتی بود. متاسفانه این روزها کانال شناخت ما در عرصه کتاب منحصر شده به آقا، یعنی تا ایشان کتابی را معرفی نکنند مردم کتاب را تهیه نمی‌کنند و برگزاری این نمایشگاه یکی از کانال های ایجاد شناخت میان مردم و کتاب بود که خدا رو شکر موجب شد در مدت 20 روز برگزاری این نمایشگاه‌ها 40 هزار جلد کتاب به فروش برسد. که از نظر اهالی فن این حوزه، این آمار، بیشتر شبیه یک مرکز توزیع تخصصی است و رقم شگفت‌آوری بود.

*دسترسی به پفک در دو دقیقه

توجه به ترویج کتاب موضوعی بود که حقی متذکر شد: متاسفانه شما در کمتر از دو دقیقه به پفک، چیپس و سایر کالاهای از این نوع دسترسی دارید، ولی برای کتاب این اتفاق نیفتاده و اگر هم کسی کتابفروشی تاسیس کرده، با این نگاه جلو آمده که مگر کسی برای پفک نمکی کار ترویجی کرده که برای کتاب لازم باشد ولی فراموش کردیم که تمام کشور برای پفک کار ترویجی کرده بعلاوه که ذائقه خوراکی مردم نیز به خوردن، در رونق این موضوع موثر بوده است، اما برای کتاب باید این اتفاق در یک حجم وسیعی بیفتد تا مردم به سوی کتاب متمایل شوند.

عضو هیئت مدیره کتابستان ادامه داد: از آن سال به بعد این حرکت شروع شد و یک مرکز تخصصی توزیع کتاب در شهر قم راه اندازی نموده و شروع به ارتباط گرفتن و کار کردن، نمودیم. هدف اصلی ما این بود که به سمت کتاب‌هایی که همه دارند نرویم. در حال حاضر کتاب‌هایی داریم که یا ناشر قدر آن‌ها را ندانسته و یا ناشر قدر آن را دانسته ولی به خاطر اینکه به شبکه توزیع مناسب دسترسی نداشته در گوشه انبار ناشران خاک می‌خورد.

*ملاک انتخاب بازاری نداریم

او تاثیر شبکه کارشناسی در معرفی کتاب را مهم برشمرد و عنوان کرد: ما ملاک انتخاب کتاب را ملاک‌های عرفی بازار کتاب قرار ندادیم، زیرا بازار بر فرض مثال کتابی که خوب می‌فروشد را کتاب خوب تلقی کرده ولی آیا فروش خوب ملاک خوب بودن کتاب است؟ کتابی که مسائل خلاف آموزه‌های دینی، خلاف اخلاق و مکتب اهل بیت (ع) و ... است به خاطر اینکه خوب می‌فروشد نباید ملاک خوب بودن قرار بگیرد. ما با ایجاد یک شبکه کارشناسی سعی کردیم ابتدا تمام کتاب ها خوانده شود و سپس در دسترس عموم قرار بگیرد. این فعالیت کارشناسی که صورت گرفت موجب شد به مجموعه اعتماد بیشتری شود و با اطمینان کتاب را تهیه کنند. این روند فعالیتی بوده که ما در کتابستان طی کردیم و در حال حاضر حدود 70 فروشگاه در سطح کشور را پوشش می‌دهیم. این ارتباط گسترده‌ای که با مراکز فروش داریم موجب شد که برای نمونه در هفته گذشته یک کتاب چاپ اول در بازار تمام شود.

وی افزود: نیاز به مراکز توزیع کتاب در حال حاضر احساس می‌شود، زیرا ناشر که نباید کار توزیع و دغدغه فروش داشته باشد. کتابستان یک فروشگاه در قم، یک فروشگاه در ایستگاه متروی شهدا در تهران و یک فروشگاه هم در اراک دارد. پیگیر توسعه فضای فروشگاهی هستیم ولی در حال حاضر مشغول توسعه شبکه توزیع هستیم و انبار کتابستان را گشترش داده ایم. ما سعی کرده‌ایم که در این شبکه توزیع و با کتابفروشی‌های که در ارتباط هستیم به مسئله ترویج کتاب و معرفی کتاب نیز توجه داتشه باشیم و نوعی پاتوق کتاب راه بیاندازیم تا ارتباط مخاطب با کتاب بیشتر شود.

*صدا و سیما متاثر از فضای نخبگانی است

محمد حقی علاوه بر صدا و سیما سایر افراد تاثیر گذار جامعه را در ترویج کتاب موثر دانست و عنوان کرد: صدا و سیما متاثر از فضای نخبگانی جامعه است. وقتی علما، نخبگان و ... بیشتر به کتاب بپردازند مطمئنا این موضوع به صدا و سیما نیز تسری خواهد یافت. ما نباید همه تقصیرها را گردن صدا و سیما بیاندازیم هرچند صدا و سیما نیز در این بین نقش مهمی بر عهده دارد. به عنوان مثال در طول دوازده سال نظام آموزشی در آموزش و پرورش کمتر می‌بینیم که معلمی بیاید یک کتاب به دانش‌آموزان معرفی کند. فضای معرفی کتاب در جامعه کمرنگ است. چقدر از ما در گعده‌هایی که داریم به هم کتاب معرفی می‌کنیم ولی بارها شده که از فلان خبرگزاری و سایت مطلب نقل کردیم. یا روحانیونی که در مساجد و محافل سخنرانی می‌کنند کمتر پیش می‌آید که روی منبر کتابی معرفی کنند. باید بستر معرفی کتاب عمومی شود و هرکس به اندازه خود در این مسیر سهم دارد. البته فراموش نشود که برای بستر سازی نیاز به یک تریبون است که صدا و سیما این تریبون برای انتقال پیام است. ما نهاد اطلاع رسانی فراگیری مثل صدا و سیما نداریم که بتوانیم ادعا کنیم که فلان برنامه را بیست میلیون نفر تماشا کرده اند. در مورد خبرگزاری‌ها و حتی رادیو هم نمی‌توان چنین ادعایی کرد. این ظرفیتی است که بهینه از آن استفاده نمی‌شود ولی بحمدلله با پیگیری‌های مجمع ناشران وسایر دوستان حرکات خوبی شروع شده است.

*صدا و سیما کار ترویجی کند

این فعال فرهنگی به ترویج کتاب در بطن برنامه‌های رسانه ملی اشاره کرد و توصیه کرد: به عقیده من باید معرفی کتاب در صدا و سیما در بطن برنامه‌های این رسانه باشد. نه اینکه به صورت جزئی از یک برنامه به برنامه‌ها اضافه شود. برای مثال در یک برنامه نمایشی شخصیت خوب یا قهرمان مثبت فیلم مشغول مطالعه باشد یا او کتاب را به صورت غیر مستقیم معرفی کند. وقتی با  پخش یک سریال، مردم، اسم فرزندان خود را از شخصیت داستان انتخاب می کنند یعنی این پذیرش وجود دارد که صدا و سیما کار ترویجی کند. به نظرم نخبگان و افراد تاثیرگذار هم در این زمینه کم کاری داشته‌اند، به عنوان نمونه اگر در سراسر نماز جمعه‌های کشور، ائمه جمعه تصمیم بگیرند که هر ماه یک کتاب معرفی کنند، تصور کنید چه موجی ایجاد می‌شود.

*ابتدا آدم کتاب‌خوان پرورش دهیم

او به اهمیت معرفی در فضای کنونی مقدم بر نقد کتاب اینطور پرداخت: تولید برنامه‌ای در حد و اندازه‌های نود و هفت در حوزه کتاب در حال حاضر امکان‌پذیر نیست. نود برنامه‌ای است که موضوعات آن دغدغه چهار میلیون نفر مخاطب فوتبال است. آن وقت برنامه می‌سازند آبروی هیات مدیره، مدیر عامل و فلان ورزشکار را هم می‌برند ولی در موضوع کتاب نمی‌توان این کار را کرد چون گستره مخاطبان به این اندازه نیست و مردم مطالعه نمی‌کنند، حالا همین مانده بیایم بگوییم فلان کتاب هم خوب نیست و نقدش کنیم. با این کار بهانه دست مردم می‌دهیم که مطالعه نکنند. ابتدا باید آدم‌های کتاب‌خوان پرورش بدهیم بعد فضای نقد و چالش ایجاد کنیم. در حال حاضر بایدبه سوی فضای توصیف و تبیین و ترویج کتاب حرکت کنیم. مردم به کشف حقیقت و تبیین بیشتر اقبال نشان می‌دهند تا اینکه وارد فضای چالش و نقد شوند.

 

 

 

 

نظرات شما
[کد امنیتی جدید]