تاریخ انتشار خبر: 07 خرداد 1392 - ساعت 22:14:38
فهم فلسفه

فهم فلسفه

مجموعه‌ی فهم فلسفه مجموعه‌ای مختصر است که در تلاش است تا با ترسیم خطوط کلی تاریخ فلسفه برای کسانی که علاقه‌مندند تا با تاریخ فلسفه آشنا شوند منبعی مناسب باشد.

انتشارات روزنه اخیرا دو کتاب از مجموعه‌ی فهم فلسفه را چاپ کرده است که جلد اول آن اندیشه در روزگاران باستان و دوران یونانی مآبی نام دارد و قیمت این کتاب ۱۹۲ صفحه‌ای ۵۹۵۰ است. جلد دوم این کتاب نیز فلسفه در دوران قرون وسطی و عصر تجدد است که ۲۰۸ صفحه و ۶۵۰۰ قیمت آن است. نویسنده‌ی هر دو کتاب جون ا. پرایس و مترجم نیز رضا علیزاده است.
مجموعه‌ی فهم فلسفه مجموعه‌ای مختصر است که در تلاش است تا با ترسیم خطوط کلی تاریخ فلسفه برای کسانی که علاقه‌مندند تا با تاریخ فلسفه آشنا شوند منبعی مناسب باشد.

نویسنده‌ی کتاب، خانم دکتر جون ا. پرایس به مدت سی و پنج سال در دوره‌ی لیسانس برای دانشجویان فلسفه تدریس کرده است. وی دکترای خود را از دانشگاه ایالتی آریزونا اخذ کرده است و استاد ممتاز فلسفه و مطالعات دینی در کالج شهر مسا واقع در آریزونا است. به دلیل دشواری و پراکندگی مباحث تاریخ فلسفه، نویسنده تصمیم گرفته است تا فیلسوفان برجسته و مهم تاریخ فلسفه را به بحث و بررسی بگذارد و تقریبا تمام ابعاد فلسفه‌ی این فلاسفه را مورد توجه قرار داده است. جلد اول کتاب به فلاسفه ییشا سقراطی، سوفسطاییان، سقراط، افلاطون، ارسطو و دوره‌ی یونانی‌مآبی اختصاص دارد.

می‌شود به جرات گفت که تمام مباحث تاریخ فلسفه در دوره‌ی پیشا سقراطی به صورتی خام مطرح شده بودند. تلاش اصلی این فلاسفه در واقع یافتن پاسخی برای قدیمی‌ترین پرسش فلسفی بوده است. در واقع فلسفه با پرسش از یافتن اصالت بین واحد و کثیر شروع شده است. تلاش اصلی فلاسفه همواره یافتن پاسخی برای این سوال بوده است. آیا جهان تشکیل شده از موجوداتی متکثر است و این موجودات هستند که اصیل‌اند و یا امری واحد پس تمام این کثرات وجود دارد؟ طالس آب را آن امر واحد می‌دانست. آناکسیمندر ترکیبی از عناصر چهارگانه را یا به عبارت خود وی نامتناهی را اصیل می‌پنداشت و فیثاغوریان به عدد اصالت می‌دادند. هراکلیتوس اولین کسی بود که اصالت را به کثرات داد و هر لوگوس واحدی را پشت این تغییرات منکر شد. پارمنید اما نقطه‌ی مقابل وی بود و شاگردش زنون با جدل‌های مشهورش تلاش کرد تا نشان دهد که حس اصالت ندارد.

با خواندن تاریخ این نزاع‌های فلسفی می‌توانیم به شکل گیری تدریجی اندیشه‌ی فلسفی در تاریخ فلسفه پی بریم.
در ادامه نویسنده تلاش می‌کند تا گزارشی از سوفسطایی‌ها، سقراط و افلاطون و ارسطو ارایه کند. نکته‌ی مهم در کار نویسنده تلاش برای نشان دادن انسجام منطقی بین اندیشه‌های سقراط، افلاطون و ارسطو با دروه‌ی پیشا سقراطیان است. خوبی چنین کتاب‌هایی این است که به دلیل مختصر بودن این امکان را به ما می‌دهند تا به شباهت‌ها و ریشه‌ی ایده‌های نظری فیلسوفان متاخر پی ببریم. نویسنده تلاش می‌کند تا به سبک فیلسوفان تحلیلی بیشتر بر اندیشه‌های معرفت‌شناسانه و متافیزیکی افلاطون و ارسطو دست بگذارد تا بر اندیشه‌های سیاسی این متفکران. در بخش پایانی کتاب نیز دوره‌ی یونانی مآبی به بررسی گذاشته می‌شود.

جلد دوم کتاب فهم فلسفه با بررسی مسیحیت شروع می‌شود. مسیحت به اندازه‌ی یونان سرچشمه‌ی بنیادینی برای تفکر غربی بوده است. دوره‌ی هزار ساله‌ی قرون وسطی تا سال‌ها بعد از رنسانس مغفول بوده است و فلاسفه و اندیشمندان، آن دوره را دوره‌ی تاریک می‌دانستند. اما در قرن بیستم بود که با برآمدن جنبش نوتومیسم علاقه به خواندن این دوره‌ی طولانی از تاریخ اندیشه دوباره به وجود آمد. نویسنده در این کتاب بر چهار وجه از اندیشه‌ی قرون وسطی دست می‌گذارد. در بخش اول مروری بر اندیشه‌های آبای کلیسا می‌کند و سپس با کمی تفصیل اندیشه‌های آگوستین قدیس را تحلیل می‌کند.

فلسفه‌ی اسلامی و فلسفه‌ی یهودی دو بخش بعدی این کتاب هستند. ابن میمون از فلاسفه‌ی یهودی و ابن سینا از فلاسفه‌ی مسلمان بررسی می‌شوند. ابن سینا به دلیل اهمیتش در فلسفه‌ی قرون وسطی معمولا در هر کتابی که درباره‌ی فلسفه‌ی قرون وسطی نوشته شده است مورد توجه بوده است. در بخش پایانی دوره‌ی قرون وسطی نیز اندیشه‌های توماس آکوئیناس که با توجه به تاثیرش در متفکران مسیحی قرن بیستم می‌تواند به عنوان مهم‌ترین فیلسوف قرون وسطی شناخته شود بررسی می‌گردد.

پخش پایانی کتاب که مجلد سوم آن هم به حساب می‌آید فلاسفه‌ی رنسانس به بعد را تبیین می‌کند. در فصل دوم لو‌تر و تاثیر آن بر رنسانس تبیین می‌شود و در ‌‌نهایت نگاهی گذرا به عقل گرایان خواهد شد. در این بین اندیشه‌ی دکارت با تفصیل بیشتری بررسی می‌شود. جان لاک و دیوید هیوم و نقش تجربه در اندیشه‌ی آن‌ها و تز اصلی اسقف بارکلی که وجود داشتن عبارت از مدرک بودن است نیز موضوع‌های فصل سوم است. فصل چهارم و پنجم نیز به ترتیب به کانت و هگل مرتبط است. در بررسی کانت نویسنده عمده‌ی تلاشش را بر تبیین کتاب کریتیک کانت قرار داده است و نگاهی هم به مباحث فلسفه‌ی اخلاق دارد. اما در بخش هگل نویسنده تمام تلاشش را بر تبیین کتاب دشوار و پدیده‌ی پدیدار‌شناسی روح گذاشته است و در بخش پایانی این فصل نیز اندیشه‌های کارل مارکس و مشخصا ماتریالیسم وی نقش محوری دارد.

به نقل از سایت شهرکتاب(محمدامین منصوری)

نظرات شما
[کد امنیتی جدید]