نه آبی نه خاکی

 

نقد و بررسی رمان نه آبی نه خاکی نوشته علی مؤذنی

در یکی از اعزام های گروهی به جبهه های جنگ، سعید به همراه گروهی عازم جنوب کشور است. پدر ومادرش با رفتن او موافق نیستند وهنوز نتوانسته اند از فرزند خود دل بکنند. برادرش، حمید از آمریکا تماس گرفته و به او یادآوری کرده که به دانشجوهای زنده بیشتر نیاز است. سعید به کنایه و طعنه جواب او را داده و تصمیم قطعی خود را به او اعلام کرده است. سعید بار اول که با حمید پشت تلفن حث و مجادله کرده، به جبهه اعزام نشده تا مبادا به حساب لجبازی او گذاشته شود، ولی حالا همراه گروهی عازم است.

در جمع دانشجوی و جوان گروه، فقط یک نفر متأهل است به نام ابراهیم که آن هم همسرش با او گفته تو به تکلیف خود عمل کن، ولی نصف ثوابش مال من(اعلام رضایت با لحنی طنز)

همراهان سعید شهر را آفتی می‌دانند که باید هر چه زودتر از آن خارج شوند، و زمانی که از شهر خارج می‌شوند، شوخی‌های بچه‌ها شروع می شود. مقصد اصلی گروه اعزامی، منطقه انرژی اتمی، مقر لشکر 17 علی ابن ابی طالب(علیه السلام) در حاشیه رود کارون، کنار روستای دارخوئین است.

آنها هنگامی که به قم می‌رسند، جنبه های عرفانی این شهر به سراغشان می‌آید. ساعاتی در آن شهر نگه می‌دارند و از آن‌جا به زیادت مسجد جمکران می‌روند ودر مورد تک تک افراد گروه از امام زمان(عجل الله تعالی فرجه الشریف) شفاعت می‌طلبند.

بچه‌های گروه در طول مسیر سعید را میرزا خطاب می کنند. آنها در نهایت به اهواز و بعد انرژی اتمی می رسند. لشکر مستقر در آن‌جا مملو از نیروست.

قرار می‌شود بچه‌ها هر کدام در شبانه روز، چهار ساعت نگهبانی بدهند. بقیه سعی می کنند استراحت کنند. آنچه بعد برایشان روشن می شود، این است که قرار است عملیات در یک منطقه آبی – خاکی صورت گیرد. در ادامه جابه جایی و سازماندهی نیروهای از راه رسیده و نیروهای موجود در محل، 32 نفر از آبدیده ترین افراد برای تشکیل دسته ویژه محمد رسول الله (صلی الله علیه وآله) انتخاب می‌شوند و برای غواصی برده می شوند. بقیه نیروها را هم در گردان کربلا سازماندهی می کنند.

 

تحلیل رمان

رمان«نه آبی، نه خاکی» نوشته علی مؤذنی، جنگ را موضوع اصلی خود بر می‌گزیند، جنگی که بین ایران وعراق در مناطق مرزی غرب و جنوب در گرفته است.

 رویکرد علی مؤذنی در رمان حاضر از یک وضعیت خاص اجتماعی شروع می‌شود. گویی پاره‌ای از رفتارشناسی اجتماعی در برابر مسائل خاص، مدنظر نویسنده است. نمونه هایی از مردم شهر که در برابر جنگ احساسات متفاوتی بروز می‌دهند، اما به دغدغه خاطر نویسنده، عمده مثبت مردم شهر است. پدرها و مادرها و خواهران مهربانی که دعاهایشان بدرقه راه رزمندگان است. همچنین نمونه‌هایی از رفتار شناسی بیگانگان که عمدتاً فرنگ رفته‌های بی‌درد و افراد جاه طلب هستند، نیز مد نظر نویسنده است.

این رمان شرحی از یک عملیات است که قرار است آغاز شود و آدم ها خود را آماده نبرد می‌کنند.

موقعیت عملیات سیال و لغزنده است وهر آن ممکن است که شرایط فیزیکی عوض شود. شخصیت های حاضر در رمان از چگونگی عملیات اطلاع صحیحی ندارند، پس عملاًنمی‌توانند به موقعیت زمانی ومکانی آن فکر کنند و تنها به اهداف آن می‌اندیشند.

مفهومی به نام «هدف» به زندگی اصطراری آنها هویت می‌دهد، چرا که در آن موقعیت جنگی که هیچ چیزش ثابت و معلوم نیست، آنها به یک هدف ثابت ومعلوم می‌اندیشند و به عشق آن به پیش می‌روند.

در این رمان، همه عناصر، کارایی لازم خود را دارند. نثر یکدست و نرم است تا با روحیات رزمندگان هماهنگ باشد.

این رمان را می‌توان در ردیف رمان‌هایی قرار داد که زندگی در شرایط لغزان و نامعلوم در مناطق جنگی را به تصویر کشیده است.

معرفی کتاب

IMAGE
تلقیح مصنوعی و احکام آن در آثار فقهی امام خمینی
1393/05/02
عُقم و ناباروری یکی از مشکلات پیش روی جامعه بشری است که از دیرباز تاکنون، بشر با آن روبرو بوده و در آینده نیز با این مشکل روبرو خواهد بود. این مشکل، مانند دیگر مشکلات بشر، نخبگان و اندیشمندان را به فکر پیدا کردن چاره فرو برده است. ره‌آورد این چاره‌اندیشی، طرح‌ها و ایده‌هایی... ادامه مطلب...
IMAGE
«پرسش وپاسخ» پاسخ‌های صمیمی رهبر انقلاب به ۲۶۶ پرسش دانشجویی
1393/04/31
در ایام بیست‌وهفتمین نمایشگاه بین‌المللی تهران، انتشارات انقلاب اسلامی متن کامل پاسخ‌های رهبر معظّم انقلاب اسلامی به 266 پرسش دانشجویان در 9 دیدار (طی سال‌های 1382-1377) را با عنوان «پرسش و پاسخ» منتشر کرد؛ سؤالاتی گونه‌گون و گاه بسیار شخصی از جنس شور و صراحت و نقّادی و... ادامه مطلب...
IMAGE
تو در قاهره خواهی مرد تو در قاهره خواهی مرد
1393/04/17
تو در تبعید جان خواهی داد. دور از ایران تو در مسجد جامع الفاعی دفن خواهی شد. در آن مسجد سلطنتی. جایی کنار قبر پدرت. جایی اطراف مزار ملک فاروق. تو، پدرت و ملک فاروق سرانجام پس از مرگ در قاهره به هم خواهید رسید. زیر خاک سرد مسجد.در سرزمینی که روزگاری دامادشان بودی و برایت در زمین و... ادامه مطلب...
IMAGE
آداب رفتن به مهمانی خدا از نگاه قرآن و حدیث
1393/04/10
موسسه دارالحدیث چند کتاب ویژه ماه رمضان دارد که اتفاقا این کتاب‌ها جزء پرفروشهای این نشر هستند. **معنای ضیافت الهی چیست؟ کتاب «ماه خدا» پژوهشی جامع درباره ماه مبارک رمضان از نگاه قرآن و حدیث است. این اثر تلاشی است برای شناخت عظمت، جایگاه و ویژگی‌های این ماه از زبان قرآن و... ادامه مطلب...
IMAGE
کتاب «رقص برزیل با شیطان»؛ نگاهی متفاوت به جام جهانی فوتبال
1393/03/24
این روزها که تب فوتبال جام جهانی همه توجه‌ها را به سمت و سوی خود جلب کرده است، کسانی هستند که متفاوت به قضیه جام جهانی نگاه می کنند و اتفاقات این روزهای دنیا را در کنار جام جهانی می‌بینند و تحلیل می‌کنند. این روزها کتابی به زبان انگلیسی و درباره جام جهانی نوشته و منتشر شده است... ادامه مطلب...
IMAGE
معرفی مختصر کتاب «فرهنگ برهنگی و برهنگی فرهنگی»
1393/03/19
لباس پوشیدن شأنی از شئون انسان است و پدیده ای است که تقریبا اندازه طول تاریخ بشر سابقه و به قدر پهنه جغرافیا  امروزی زمین، گسترش دارد.  این پدیده با خصوصیات فردی و اجتماعی انسان در ارتباط است و می‌توان آن را از دیدگاههای مختلفی از قبیل روانشناسی، اخلاق، اقتصاد، جامعه شناسی و... ادامه مطلب...
IMAGE
کتاب پدیده انقلاب اسلامی و موج بیداری جدید
1393/03/10
کتاب پدیده انقلاب اسلامی و موج بیداری جدید نوشته حبیب‌اله فتاحی اردکانی از سوی انتشارات مرکز اسناد انقلاب اسلامی منتشر شده است. پیروزی انقلاب اسلامی ایران زمینه‌ساز و بستر بیداری عظیمی در سراسر عالم شد كه دسته‌بندی و گنجاندن این تحولات در ذیل عنوانی مشخص دشوار است. ولی... ادامه مطلب...
IMAGE
کتاب «شعاعی از نیر اعظم»؛ رهیافتی به منظومه فکری رهبر فرزانه انقلاب اسلامی درباره پیامبر گرامی اسلام(ص)
1393/03/05
 کتاب «شعاعی از نیر اعظم» رهیافتی به منظومه فکری حضرت آیت الله خامنه ای(مدظله العالی) درباره پیامبر مکرم اسلام است که با گلچینی از بیانات معظم له، به تحلیل و تبیین زندگی و شخصیت حضرت محمد (ص) می‌پردازد. این کتاب که در سال 1385 همزمان با سال پیامبر اعظم به سفارش دفتر حفظ و نشر ارزش... ادامه مطلب...
IMAGE
کتاب روحانیت بوشهر و نهضت مشروطه
1393/02/29
کتاب روحانیت بوشهر و نهضت مشروطه شامل هشت فصل است که در فصل اول به بررسی اوضاع جغرافیایی و تحولات سیاسی ـ جمعیتی و اقتصادی بوشهر در دوره‌ای افشاریه، زندیه و قاجاریه پرداخته و اوضاع سیاسی ـ اداری بوشهر که متأثر از تحولات سیاسی ایالت فارس می‌باشد مورد بررسی و کنکاش قرار... ادامه مطلب...
IMAGE
جریان‌شناسی اصولگرایی در جمهوری اسلامی ایران
1393/02/20
 حضور چهره‌ها و شخصیت‌ها و نیز گروه‌ها و احزاب در عرصه‌ی قدرت سیاسی حاصل رقابت پنهان و آشكار جریان‌های سیاسی درون جامعه است كه معمولاً با اقبال مردم مواجه می‌شوند. پس از انقلاب اسلامی، جریان‌های مختلف سیاسی با رویكردهای مذهبی و غیرمذهبی سعی داشتند در عرصه‌ی حاكمیت حضور... ادامه مطلب...