نه آبی نه خاکی

 

نقد و بررسی رمان نه آبی نه خاکی نوشته علی مؤذنی

در یکی از اعزام های گروهی به جبهه های جنگ، سعید به همراه گروهی عازم جنوب کشور است. پدر ومادرش با رفتن او موافق نیستند وهنوز نتوانسته اند از فرزند خود دل بکنند. برادرش، حمید از آمریکا تماس گرفته و به او یادآوری کرده که به دانشجوهای زنده بیشتر نیاز است. سعید به کنایه و طعنه جواب او را داده و تصمیم قطعی خود را به او اعلام کرده است. سعید بار اول که با حمید پشت تلفن حث و مجادله کرده، به جبهه اعزام نشده تا مبادا به حساب لجبازی او گذاشته شود، ولی حالا همراه گروهی عازم است.

در جمع دانشجوی و جوان گروه، فقط یک نفر متأهل است به نام ابراهیم که آن هم همسرش با او گفته تو به تکلیف خود عمل کن، ولی نصف ثوابش مال من(اعلام رضایت با لحنی طنز)

همراهان سعید شهر را آفتی می‌دانند که باید هر چه زودتر از آن خارج شوند، و زمانی که از شهر خارج می‌شوند، شوخی‌های بچه‌ها شروع می شود. مقصد اصلی گروه اعزامی، منطقه انرژی اتمی، مقر لشکر 17 علی ابن ابی طالب(علیه السلام) در حاشیه رود کارون، کنار روستای دارخوئین است.

آنها هنگامی که به قم می‌رسند، جنبه های عرفانی این شهر به سراغشان می‌آید. ساعاتی در آن شهر نگه می‌دارند و از آن‌جا به زیادت مسجد جمکران می‌روند ودر مورد تک تک افراد گروه از امام زمان(عجل الله تعالی فرجه الشریف) شفاعت می‌طلبند.

بچه‌های گروه در طول مسیر سعید را میرزا خطاب می کنند. آنها در نهایت به اهواز و بعد انرژی اتمی می رسند. لشکر مستقر در آن‌جا مملو از نیروست.

قرار می‌شود بچه‌ها هر کدام در شبانه روز، چهار ساعت نگهبانی بدهند. بقیه سعی می کنند استراحت کنند. آنچه بعد برایشان روشن می شود، این است که قرار است عملیات در یک منطقه آبی – خاکی صورت گیرد. در ادامه جابه جایی و سازماندهی نیروهای از راه رسیده و نیروهای موجود در محل، 32 نفر از آبدیده ترین افراد برای تشکیل دسته ویژه محمد رسول الله (صلی الله علیه وآله) انتخاب می‌شوند و برای غواصی برده می شوند. بقیه نیروها را هم در گردان کربلا سازماندهی می کنند.

 

تحلیل رمان

رمان«نه آبی، نه خاکی» نوشته علی مؤذنی، جنگ را موضوع اصلی خود بر می‌گزیند، جنگی که بین ایران وعراق در مناطق مرزی غرب و جنوب در گرفته است.

 رویکرد علی مؤذنی در رمان حاضر از یک وضعیت خاص اجتماعی شروع می‌شود. گویی پاره‌ای از رفتارشناسی اجتماعی در برابر مسائل خاص، مدنظر نویسنده است. نمونه هایی از مردم شهر که در برابر جنگ احساسات متفاوتی بروز می‌دهند، اما به دغدغه خاطر نویسنده، عمده مثبت مردم شهر است. پدرها و مادرها و خواهران مهربانی که دعاهایشان بدرقه راه رزمندگان است. همچنین نمونه‌هایی از رفتار شناسی بیگانگان که عمدتاً فرنگ رفته‌های بی‌درد و افراد جاه طلب هستند، نیز مد نظر نویسنده است.

این رمان شرحی از یک عملیات است که قرار است آغاز شود و آدم ها خود را آماده نبرد می‌کنند.

موقعیت عملیات سیال و لغزنده است وهر آن ممکن است که شرایط فیزیکی عوض شود. شخصیت های حاضر در رمان از چگونگی عملیات اطلاع صحیحی ندارند، پس عملاًنمی‌توانند به موقعیت زمانی ومکانی آن فکر کنند و تنها به اهداف آن می‌اندیشند.

مفهومی به نام «هدف» به زندگی اصطراری آنها هویت می‌دهد، چرا که در آن موقعیت جنگی که هیچ چیزش ثابت و معلوم نیست، آنها به یک هدف ثابت ومعلوم می‌اندیشند و به عشق آن به پیش می‌روند.

در این رمان، همه عناصر، کارایی لازم خود را دارند. نثر یکدست و نرم است تا با روحیات رزمندگان هماهنگ باشد.

این رمان را می‌توان در ردیف رمان‌هایی قرار داد که زندگی در شرایط لغزان و نامعلوم در مناطق جنگی را به تصویر کشیده است.

معرفی کتاب

IMAGE
مجموعه قصه‌های ایرانی
1393/09/01
  مجموعه قصه‌های ایرانی (در 2 جلد) نویسنده:‌ محمود پوروهاب ناشر: عروج اندیشه چاپ اول:‌ 1388 تصویرگران: الهام اسدی، فریبا اصلی، شکوفه بیاتی، وجیهه گلمزاری، مینا منتجب‌نیا مجموعه قصه‌های ایرانی که در دو جلد چاپ شده، برگرفته از 20 اثر فاخر و مشهور تاریخ ادبیات پارسی است.... ادامه مطلب...
IMAGE
حاء.سین.نون
1393/08/29
حاء.سین.نون نوشته: سید علی شجاعینشر نیسان چاپ سوم ۱۳۹۲شمارگان ۱۲۰۰ نسخه۱۶۳ صفحه، ۹۴۰۰ توماننوشتن درباره تاریخ اسلام به‌خصوص با محوریت ائمه و اهل‌بیت گرامی ایشان، باوجود داشتن پاره‌ای‌ جذابیت‌ها، از مشکلات خاصی نیز برخوردار است. به‌خصوص وقتی پای نحوه شخصیت‌پردازی به... ادامه مطلب...
IMAGE
افسانه‌های تنبل‌ها
1393/08/28
افسانه‌های تنبل‌ها گردآوری و بازنویسی: محمدرضا شمس ناشر: محراب قلم قصه‌‌ها و افسانه‌ها، میراث فرهنگی هر قوم و ملتی را نشان می‌دهند. آن‌ها، ارزش‌های سنتی و زمینه‌های فرهنگی و اجتماعی کشورها را منعکس می‌کنند. بنابراین، همه‌ی قصه‌‌ها و افسانه‌ها عنصری از حقیقت دارند.... ادامه مطلب...
IMAGE
نام من سرخ
1393/08/26
نام من سرخ  نویسنده: اورهان پاموک  مترجم: تهمینه زاردشت  ناشر: مروارید، چاپ اول، بهار ۱۳۹۲   ****همنوایی دو فعل نقش زدن و نگاشتن. بازی موازی و گاهی مخطط کلمات و نگاره‌ها. اورهان پاموک کتابی را با هفت رنگ نقش زده است و حاصل کار نقاشی کاشی گونه‌ای است از اثر. نقاش نویسنده... ادامه مطلب...
IMAGE
هنرمعاصر
1393/08/25
«هنر معاصر» نوشته استالابراس 6 فصل دارد که به ترتیب عبارتند از، «منطقه آزاد»، «نظام نوین جهانی»، «فرهنگ مصرفی»، «استفاده‌ها و قیمت‌های هنر»، «قواعد امروز هنر» و «تناقض‌ها». این کتاب سیزدهمین جلد از مجموعه «مختصر و مفید» نشر ماهی است و به طور کل نویسنده در این کتاب تلاش... ادامه مطلب...
IMAGE
عرفان حلقه
1393/08/24
عرفان حلقه به عنوان یکی از فرقه هایی که با خاستگاه داخلی در حوزه ی جنبش های معنوی نوین، به وجود آمده، در مدت بیش از ده سال توانسته است در شهرهای گوناگون کشور افرادی را به خود جذب کند که نسبت به سایر فرقه های تشکیل شده با خاستگاه داخلی، گسترش بیشتری پیدا کرده است، پرسش اصلی این... ادامه مطلب...
IMAGE
درخت زیبای من
1393/08/20
  درخت زیبای من  نویسنده: ژوزه مائورو ده واسکونسلوس مترجم:قاسم صنعوی  انتشارات سحر  واسکونسلوسِ دورگه ی پرتغالی-سرخپوست به تاریخ سال هزار و نهصد و بیست در یکی از توابع ریودوژانیروی برزیل به دنیا آمد. اولین رمان خود را در بیست و دو سالگی با نام موز وحشی چاپ کرد و پس از سالها... ادامه مطلب...
IMAGE
پروفسور اسکولسکی و ژنرال پیکولسکی
1393/08/17
نویسنده: فریدون عموزاده خلیلی تصویرگر: راشین خیریه ناشر: افق چاپ اول: 1387 پروفسور اسکولسکی، پروفسوری کاملاً معمولی است، مثل پروفسورهایی که برعکس سر بزرگ‌شان، جثه‌ا‌ی ریزه میزه دارند. با ریش پروفسوری و سر کچل و عینک ته استکانی و حواس پرت‌شان، فقط می‌خواهند هر روز اختراعی... ادامه مطلب...
IMAGE
فتح خون
1393/08/14
باطن پاک، محل تابش انوار الهی است که چون بر قلب تابید، بر زبان جاری می شود و چون بر زبان جاری شد، سخنش از جنس دیگر است؛ در قالب دیگر است و از جهان دیگر. سیّد شهید مرتضی آوینی عاشقانه می دید و آن گونه می نوشت که می دید ـ فاصله ای نبود بین دیده و دل ـ او انوار حکمتی را که از برکت تلاش... ادامه مطلب...
IMAGE
«دریای تشنه»، سیری در زندگی قمر بنی هاشم (ع)
1393/08/11
دریای تشنهمرضیه محمدزادهانتشارات دلیل ما۵۳۶ صفحهحضرت اباالفضل العباس (ع) یکی از بزرگان و شهدای گرانقدر قیام عاشوراست که به واسطه دلیری ها و وفاداری به برادر بزرگوار خود و هم چنین اهل بیت ایشان، از اعتبار و جایگاهی ویژه در میان شیعیان برخوردار است؛ چنان که از کوچک و بزرگ... ادامه مطلب...